قارچ های خوراکیمعرفی قارچ‌هاویکی قارچ

آشنایی کامل با قارچ شاه صدف + [ویدئو]

آرایه‌شناسی

 

  • فرمانرو: Fungi
  • دسته: Basidiomycota
  • رده: Agaricomycetes
  • راسته: Agaricales
  • تیره: Pleurotaceae
  • سرده: Pleurotus
  • گونه: P. eryngii
  • نام علمی: Pleurotus eryngii
  • مترادف: ارینجی

امروزه قارچ خوراکی یکی از منابع مهم تأمین مواد غذایی در دنیا است و کشت قارچ‌های خوراکی همزمان با افزایش مصرف آنها به‌عنوان غذا به‌طور پیوسته تا به امروز افزایش‌یافته است. قارچ Pleurotus eryngii که به دلیل دارا بودن طعمی عالی به شاه صدف  مشهور است، در سرتاسر جنوب اروپا، شمال آفریقا، مرکز آسیا، جنوب شوروی سابق و بخش‌هایی از ترکیه و ایران یافت می‌شود.

قارچ شاه صدف بانام علمی پلوروتوس ارینجی ساقه‌ای کلفت و کلاهکی گوشتی به رنگ قهوه‌ای عسلی دارد که در خانواده پلوروتوس قرار دارد. رنگ اسپورهای آن سفید است و یک همزیست اختیاری است. روش معمول کشت قارچ صدفی بر روی کاه برای پرورش ارینجی مناسب نیست یعنی حدود ۸ تا ۱۲ درصد وزن سوبسترا مقدار محصول است و این به دلیل تفاوت تیم آنزیمی و متابولیسم شاه صدف است.

کلاهک

کلاهک به قطر ۱۵-۳ سانتی‌متر، در ابتدا محدب تا صاف، اما به تدریج در مرکز فرورفته می‌شود. رنگ سطح کلاهک سفید تا کرمی است.

پایه

پایه‌ی مرکزی، نیمه جانبی تا جانبی، به طول ۶-۳ سانتی‌متر، به قطر ۴-۱ سانتی‌متر و هم‌رنگ کلاهک است. تیغه‌ها به رنگ سفید تا کرمی و کاملاً
بر روی پایه رشد کرده‌اند.

اسپورها

اسپورها بیضوی و دارای سطحی صاف می‌باشند. اندازه‌ی اسپورها ۸-۵ * ۱۶-۱۴ میکرومتر و نقش اسپوری قارچ سفیدرنگ است.

آشنایی کامل با قارچ شاه صدف + [ویدئو], هاگ

ایران

در منطقه‌ی مثل طالقان و جاده چالوس نوعی از این قارچ که همزیست باریشه گیاهان است رشد می‌کند که میان بومیان منطقه از محبوبیت زیادی برخوردار است و به نام کماگوش معروف است. مشخصه بارز این قارچ، اندام باردهی آن است که نسبت به سایر قارچ‌های صدفی، بزرگ‌ترین اندازه را دارد.

این قارچ بوی خوشی دارد و بعد از پخت هم کیفیت خود را از دست نمی‌دهد و به همین دلیل به این قارچ، مرغوب‌ترین گونه قارچ صدفی می‌گویند. خانواده قارچ‌های صدفی (Pleurotus spp.) با داشتن ترکیبی به نام لواستاتین (lovastatin) باعث کاهش سطح کلسترول خون شده، ازاین‌رو مصرف آن برای افراد دارای چربی خون توصیه می‌شود.

بازیدیوم ها چماقی شکل، با چهار استریگما و به‌اندازه‌ی ۸-۵ * ۱۶-۱۴ میکرومتر اند. این قارچ تا مدت‌ها به‌عنوان واریتهای از گونه‌ی ارینجی و تحت نام P.eryngii var.nebrodensis شناخته می‌شد. اما با انتشار مقاله‌ی معرفی، توصیف و بررسی گونه‌ی تیپ P.nebrodensis و مشاهده‌ی اختلافات مورفولوژیکی در سطح گونه، آرایه‌ی P.nebrodensis به‌عنوان یک گونه‌ی مستقل معرفی گردید. (۲۰۰۰ Venturella) بعدها بررسی سازگاری جنسی و مطالعات مولکولی جدایه های متعلق به Nebrodensis و Eryngii نشان‌دهنده‌ی وجود اختلافات و تمایز این دو گروه در سطح گونه بود. (Zervakis et al. ۲۰۰۱)

مصارف دارویی

همچنین در تحقیقات اخیر ترکیب ضد سرطانی اریجیولید A نیز شناخته‌شده که بر روی سلول‌های سرطانی تأثیری کنترلی دارد. اخیراً پروتئینی همولیتیک به نام نبرودئولایزین (Nebrodeolysin) از قارچ P.nebrodensis استخراج‌شده است. این همولایزین با عملکرد بیولوژیکی چندگانه، یک پروتئین مونومریک با وزن مولکولی KDa ۲۷ است. نبرودئولایزین تأثیرات همولیتیک مناسبی بر روی اریتروسیت های خرگوش‌های آزمایشگاهی نشان داده و در برابر سلول‌های سرطانی ریه (۴-Lu)، سینه (۴-Bre)، کبد (HepG۲)، L۹۲۹ و HeLa نیز توکسیسیته بالایی نشان داده است.

همچنین این ترکیب، تأثیر بازدارندگی جزئی بر روی ویروس HIV نیز نشان داده است. هرچند خاصیت ضدویروسی نبرودئولایزین در مقایسه با سایر ترکیبات مؤثر، محدود است، اما این اما این ترکیب نخستین ترکیب همولیتیک قارچی است که در مقابل HIV خاصیت بازدارندگی نشان داده است. (۲۰۰۹,.Ly et al).

قارچ Pleurotus eryngii که به دلیل دارا بودن طعمی عالی به شاه صدف  مشهور می‌باشد، در سرتاسر جنوب اروپا، شمال آفریقا، مرکز آسیا، جنوب شوروی سابق و بخش‌هایی از ترکیه و ایران یافت می‌شود.

 

قارچ شاه صدف در سبد غذایی خانوارها

آشنایی کامل با قارچ شاه صدف + [ویدئو], هاگ

پرورش قارچ و مصرف قارچ در کشور علاوه بر تقویت سلامتی بدن باعث گردش‌های مالی هم شده است.

حمیدرضا پوریان فر مدیر گروه پژوهشی زیست‌فناوری قارچ‌های صنعتی سازمان جهاد دانشگاهی خراسان رضوی درباره تولید قارچ‌های خوراکی و دارویی گفت: هم‌اکنون یکی از دستاوردهای پژوهشی پژوهشکده بیوتکنولوژی صنعتی جهاد دانشگاهی، تولید نیمه تجاری و تجاری قارچ‌های خوراکی- دارویی مثل  شاه صدف ( با برند ارینجی)، انوکی، شی تاکه، گانودرما است؛ قارچ‌هایی که در حال حاضر خواص سلامت‌زایی آنها به اثبات رسیده است.

او گفت: ایران در تولید این قارچ رتبه پنجم تا ششم دارد در  حالیکه پیش از این ایران جز 20 کشور اول هم نبود اما در حال حاضر با تولید 160 هزار تن قارچ خوراکی دارویی، حجم گردش و تبادل مالی قارچ‌های خوراکی ایران 2 هزار و 100 میلیارد تومان است.

او افزود: پرورش این قارچ‌ها به کمپوست نیاز دارد که برای این حجم از تولید قارچ 750 هزار تن کمپوست در کشور تولید می‌شود که تولید کمپوست هم خود عاملی برای تبادل مالی است.

او ادامه داد: ضایعات کشاورزی یا انبار و یا سوزانده می‌شوند که در برخی مواد مشکلات زیست‌محیطی هم به همراه دارد اما با تولید قارچ محصولی در سبد غذایی خانواده‌ها جای گرفته که ارزش غذایی آن بسیار زیاد است.

پوریان فر گفت: نه تنها ایران بلکه در دنیا گرایش برای پرورش قارچ زیاد شده است، پیش‌ازاین قارچ دکمه‌ای رتبه نخست تولید را داشته که امروزه در رتبه چهارم قرار دارد و رتبه اول و دم پرورش قارچ مربوط به قارچ شی‌تاکه و شاه صدف است. در ایران همچنان قارچ دکمه‌ای رتبه نخست تولید را احاطه کرده است و قارچ‌های خوراکی و دارویی تولید بالایی ندارند اما دیر یا زود این قارچ‌ها در ایران موردتوجه قرار خواهند گرفت.

 

کارآفرینی با قارچ شاه صدف

با همت و تلاش جوان کارآفرین کرمانی، دومین مرکز پرورش قارچ‌های خوراکی شاه‌صدف کشور در کرمان راه‌اندازی شد.

 

آغاز تولید قارچ شاه صدف در مجموعه سارین‌فام

بر اساس گزارش خبرگزاری هاگ، تولید و عرضه انبوه قارچ شاه صدفی در مجموعه سارین‌فام عملیاتی و آغاز شد. پس از حدود یک سال تولید و عرضه مقدماتی، بررسی بازار و راه‌اندازی شبکه عرضه و فروش، تولید و عرضه کامل قارچ ارزشمند شاه صدف (Pleurotus eryngii) با برند الیت در مجموعه تولید قارچ‌های خوراکی و دارویی سارین فام در صفادشت تهران آغاز شد.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا