شـاه کلید صنعت قارچ چیست؟

در ماههای اخیر افزایش قیمت نهادههای تولید بویژه قیمت کمپوست به عنوان مهمترین ماده اولیه تولید قارچ سببشده تا فصل جدیدی از صنعت با تمام مشکلات آن آغاز و سفارشیشدن کمپوست در بازار مصرف شود. در این راستا تولید کنندگان بیشماری با توجه به افزایش هزینههای تولید و قیمت تمامشده بالای محصولات به این فکر افتادهاند که با اقدامی جسورانه، خود اقدام به تولید کمپوست نمایند.
حقیقت نهفته در این ایده حاکی از آن است که تولید کمپوست به شیوه سنتی یعنی تامین نیاز مزرعه پرورش قارچ از طریق تولید خود. و اصطلاحا خودکفایی در این خصوص به دلایل گوناگون اقتصادی، کیفیتی، تخصصی، اقدامی منطقینبوده و در حقیقت. موفقیت چشمگیر دو دهه اخیر صنعت مرهون فعالیت تخصصی و با تبدیل صنعت به بخش های تولید کمپوست. بذر قارچ، خاک پوششی، قارچ و صنایع تبدیلی مشابه آنچه که در دهه های پیشین در تمامی کشورهای پیش رو صورت گرفتهاست.
در این میان قابل ذکر است که طیف اتباع افاغنه فعال در تولید قارچ کشوربا توجه به تعداد قابل توجه ایشان و علیرغم بار مالی بیشتر در تولید ( به دلیل پرداخت اجاره بها مزارع). در ظاهر توانستهاند موفقیت های نسبی بیشتری را در عرصه تولید در قیاس با مالکین مزارع کسبنموده و اشتیاق بیشتری را برای تولید از خود نشان میدهند.
ائتلاف و کار گروهی تنها راه غلبه بر مشکلات موجود
اخیرا این بخش از صنعت برای کاهش بار مالی افزایش هزینههای تولید و کمپوست با اجاره یک مجموعه تولید کمپوست و تامین نیاز خود، دست به اقدامی تامل برانگیز زدهاند. ریشه و خواستگاه این تفکر اعتقاد و باور ایشان به حل مشکلات با کار گروهی. تجمیع توانایی ها و امکانات برای حل بحران ها و معضلات خود به صورت گروهی و قبیلهای در ایران است. اینکه نتایج حاصله از این حرکت چیست و چقدر با موفقیت همراه است بحث دیگری است که در این مجال نمی توان به آن پرداخت. ولی نکته تامل برانگیز آن در این است. ایشان در کشوری دیگر، به دلیل نیاز و حفظ منافع مشترک خود به این درجه از آگاهی رسیدهاند که ائتلاف و کار گروهی تنها راه غلبه بر مشکلات موجود است.
در سوی دیگر صنعت قارچ کشور با پیشینه 4 دهه فعالیت تخصصی و افتخار آمیز آن، گذشت 3دهه از فعالیت انجمن صنفی پرورش دهندگان. تاسیس انجمن بستر رویش، تعاونی تولید کنندگان قارچ البرز و چندین انجمن استانی دیگر در سال های اخیر. متاسفانه همواره با معضلات و چالش های گوناگون دست بگریبان است. به شکلی که در برخی از اوقات سبب ناامیدی و دلسردی فعالان و اعضای خانواده بزرگ قارچ ، ترک میدان تولید و حتی اجاره مزرعه ایشان شدهاست.
ضعف در کارگروهی بزرگترین معضل در صنعت قارچ کشور
همانطور که به کرات بدان اشاره شدهاست ضعف در کارگروهی بزرگترین معضل در صنعت قارچ کشور است. به شکلی که پس از گذشت سالیان طولانی هنوز قشر قابل توجهای از فعالان در صنعت به شاه کلید موفقیت یعنی کار گروهی و ائتلاف همگانی باوری نداشته و یا تنها در لسان بدان معتقد هستند.
باید پذیرفت که برای غلبه بر چالش های هفت رنگ صنعت و ایجاد آرامش و ثبات آن نیاز است. تا تمامی فعالان صنعت همانند یک روح در کالبد انجمن صنفی گرد همآمده. با بررسی مشکلات و چالشهای صنعت از طریق اجماع و خردجمعی بهترین و موثرترین راهکارها را طراحی و تدوین نمایند. و با تمام قوا به اجرای دقیق و بندبند آن در جای جای کشور پرداخته. و همگان به عنوان ناظرین و بازرسان متعهد انجمن ضامن اجرایی آن باشند.
موازی کاری
نکته قابل تامل دیگر اینکه در ماههای اخیر نه تنها از اهالی صنعت به این حرکت مهم و کلیدی وقهی گذاردهنشده. بلکه در دنیای مجازی مواردی از ایجاد تشکلهای جدید نظیر انجمن 2 و… دیدهشدهاست که نشان از تمایلات به موازی کاری در بین برخی از فعالان دارد. غافل از اینکه تاسیس تشکل ،کلید و رمز عبور از بحران ها نیست، بلکه آنچه که گره گشا و حلال معضلات و چالش های موجود است. مشارکت فعال و موثر اعضا در این تشکل ها در رایجاد فضای ارام و امن در صنعت است.
حال به جای موازی کاری و تاسیس تشکل های جدید با نام ها و اهداف جذاب باید با حضور فعال و موثر تمام فعالان در تنها تشکل. و متولی رسمی و حقیقی صنعت قارچ کشور یعنی انجمن صنفی پرورش دهندگان دست به یک ائتلاف و همگرایی درون صنفی زد. تا به بواسطه این تجمیع بتوان فضای ارام و امنی در صنعت ایجاد برای تمامی زحمتکشان آن بوجود آورد.
کلام پایانی
همانگونه که پیش از این اشاره گردید پرداختن به علل کسب موفقیتهای نسبی فعالان افاغنه در سالهای اخیر و تمایل و انگیزه زیاد ایشان. در ادامه راه علیرغم مشکلات فراوان موجود در کشور و اجرای فعالیتهای گروهی نظیر آنچه که در مورد اجاره یک واحد تولید کمپوست بیان شد. در حوصله این مجال نمی گنجد ولی آنچه که سبب دل مشغولی و نگرانی می شود در این موضوع نهفتهاست. که به دلیل مشکلات فراوان، دانش و رغبت بومی فعالیت پرورش قارچ در حال فروکش است. که به توجه ویژه متولیان صنعت برای احیا و ایجاد جاذبه های لازم برای شکوفایی آن نیاز است.
در خاتمه باید اذعان نمود که به بهانه انتخابات پیش رو انجمن(27 مهرماه 1400، روز سرنوشت صنعت). تنها راه نجات وغلبه بر بحران ها و چالش های صنعت. ائتلاف همگانی و حضور پر رنگ و موثر همه اعضای خانواده بزرگ قارچ کشور در انجمن صنفی و مشارکت در جلسات، اجتماعات وفعالیت های آن است.
قلم سردبیر